Bấm cáp mạng UTP dùng cho mạng LAN

Bấm cáp mạng UTP dùng cho mạng LAN
Việc đầu tiên để bạn làm quen với mạng máy tính chính là bấm cáp mạng. Có rất nhiều loại cáp mạng khác nhau, nhưng thông dụng nhất là loại cáp UTP dùng kết nối trong mạng LAN.

Để bắt đầu, bạn cần chuẩn bị những thứ sau:

Dây cáp: tùy theo nhu cầu, bạn có thể ra cửa hàng để mua một sợi cáp có chiều dài tùy ý. Lưu ý rằng bạn phải dự phòng chiều dài cáp có thể xê dịch một ít. Nếu không về sau, khi cần kéo dài cáp thêm một đoạn nhỏ, bạn phải dùng đầu nối cáp vừa tốn thêm tiền, vừa không đảm bảo hiệu suất mạng. Trường hợp đã quyết định sẽ sử dụng rất nhiều cáp, bạn đừng mua từng đoạn nhỏ, mà nên mua nguyên cả thùng (khoảng gần 300m) với giá sỉ, vừa rẻ vừa tiện dụng. Nên sử dụng loại cáp chính hãng, nhất là khi phải đi ngầm trong tường hay đi xuyên qua những khu vực khó kéo cáp. Vì việc thay một sợi cáp bị hỏng sẽ mất rất nhiều công sức, thời gian và hao tốn hơn rất nhiều so với những gì bạn đã tiết kiệm khi mua cáp chất lượng kém. Các nhà sản xuất cáp chính hãng thường có các tờ rơi hướng dẫn cách phân biệt cáp giả và thật.

Để lấy cáp, đừng mở thùng cáp, vì có thể bạn sẽ làm rối, xoắn gây hỏng cáp. Cáp mạng UTP trong thùng đã được quấn quanh một trục ở giữa, cần bao nhiêu, bạn chỉ việc kéo ra bấy nhiêu từ lỗ tròn ở bên hông thùng.

 

Đầu cáp RJ45: Tương tự như cáp, có rất nhiều chủng loại đầu cáp RJ45 trên thị trường với giá cả rất khác nhau. Đầu cáp RJ45 tốt thường được làm bằng nhựa cứng, không giòn, độ trong suốt cao, thanh nhíp giữ phía sau có độ đàn hồi tốt, các miếng đồng ở đầu màu vàng óng. Nếu cảm thấy khó phân biệt, bạn hãy tìm mua ở những cửa hàng uy tín. Giá cả có thể từ 80.000/ hộp 100 đầu chất lượng thấp cho đến trên 4.000/ 1 đầu cáp tốt có bọc chống nhiễu.

 

 

 

Kềm bấm cáp: Giá cả, hình dáng và chất lượng của các loại kềm bấm cáp có thể rất khác nhau, từ 80.000- 90.000 đến vài trăm ngàn đồng. Có loại chỉ dùng bấm đầu RJ45, có loại bấm được cả đầu cáp mạng lẫn đầu cáp thoại RJ11. Kềm bấm tốt thường chế tạo bằng loại thép tốt, không rỉ, có phần đầu bấm có thể tháo rời, thay thế khi hư cũ. Khi đưa đầu cáp RJ45 vào khe bấm trên kềm thì vừa khít, không quá rộng hay quá chật, đầu cáp có thể rút ra dễ dàng sau khi bấm xong. Phần dao cắt cáp phải bén và khít, ngoài ra còn cần có khe dùng để tước vỏ dây cáp.

 

Máy kiểm tra cáp: Những loại máy kiểm tra cáp đơn giản bằng đèn LED có giá dưới 100.000 đồng có thể cho bạn biết bạn đã bấm đúng vị trí các sợi cáp vào đầu RJ45 hay chưa. Một số loại máy tốt hơn có màn hình LCD hiển thị thông tin và cho phép kiểm tra nhiều loại cáp khác như cáp đồng trục, hay cáp USB... Những loại máy kiểm tra cáp cao cấp có giá vài chục nghìn USD có thể đo được chiều dài cáp, độ suy giảm tín hiệu, độ nhiễu tín hiệu, tốc độ truyền dữ liệu và cả vị trí đứt của các sợi cáp bên trong.

Tiến hành bấm cáp:

Cắt vỏ cáp: Đầu tiên bạn cần cắt lớp vỏ nhực bao bọc bên ngoài bốn đôi dây cáp xoắn. Đưa cáp vào khe tước vỏ cáp cách đầu cáp khoảng 3cm bóp kềm nhẹ rồi xoay cáp một vòng. Kéo nhẹ cáp ra khỏi kềm, bạn sẽ thấy lớp vỏ phía đầu cáp bị cắt đứt và rơi ra, mà không ảnh hưởng gì đến các sợi cáp đồng bên trong.

 

Sắp xếp sợi cáp: Trước hết bạn tháo xoắn bốn đôi cáp, kéo thẳng chúng ra, sau đó sắp xếp chúng nằm thẳng hàng và song song với nhau theo thứ tự. Có thứ tự xếp dây theo hai chuẩn T568A và T568B. Hai chuẩn này dựa theo các nguyên tắc: cáp UTP Cat 5 chạy tốc độ 100Mbps chỉ dùng hai đôi dây, hai đôi dây có độ xoắn (độ chống nhiễu) tốt nhất trong cáp UTP là đôi màu cam và đôi màu lá, đầu cáp RJ45 kết nối ở các vị trí 1,2,3,6.

Như vậy chuẩn T568A có các vị trí dây là: (1)trắng lá, (2)lá, (3)trắng cam, dương, trắng dương, (6)cam, trắng nâu, nâu.

Còn chuẩn T568B thì xếp ngược hai đôi cam và lá với T568A, nên có vị trí dây là: (1)trắng cam, (2)cam, (3)trắng lá, dương, trắng dương, (6)lá, trắng nâu, nâu.

Thực ra, theo các nguyên tắc đã nói trên, chúng ta chỉ cần quan tâm đến các vị trí 1,2,3,6, còn các vị trí khác, dù có sai lệch hoặc bị đứt, sợi cáp vẫn hoạt động bình thường.

Vậy phải dùng chuẩn nào, T568A hay T568B?

Ở mức độ cơ bản, bạn chỉ cần nhớ có hai loại cáp chính: cáp thẳng (straigh through) dùng để nối máy tính vào hub hay switch, và cáp chéo (cross over) là cáp dùng để nối hai máy tính trực tiếp lại với nhau, không qua switch.

Cáp thẳng là loại cáp được bấm cả hai đầu cùng theo chuẩn T568A, hoặc cùng theo chuẩn T568B.

Cáp chéo là loại cáp mà một đầu bấm theo chuẩn T568A còn đầu kia được bấm theo chuẩn T568B.

Xén cáp: Sau khi sắp xếp thì thường các đầu các sợi cáp sẽ không bằng nhau mà cao thấp không đồng đều. Nếu đưa các sợi cáp này vào đầu bấm RJ45 thì có sợi sẽ tiếp xúc với mạch đồng, có sợi không. Vì vậy bạn cần tiến hành xén đều các đầu cáp. Cầm thật chặt để giữ nguyên các vị trí các đã sắp xếp rồi đưa phần đầu cáp nhấp nhô không đều nhau vào dao cắt của kềm bấm, nhấn thật nhanh và mạnh để chúng được xén thật phẳng. Khoảng cách giữa đầu cáp sau khi xén cách đầu vỏ cáp khoảng 8mm – 10mm.

 

Đưa cáp vào đầu bấm: theo quy định, trên đầu bấm RJ45, khi quay mặt phẳng về phía trên, đầu nhíp giữ phía dưới thì thứ tự các đầu cáp được tính từ trái sang phải. Sau khi hoàn thành công đoạn xén dây phía trên, bạn giữ nguyên vị trí cáp rồi đưa vào đầu bấm RJ45, đấy chúng thật mạnh cho các sợi cáp chui vào các khe. Thực ra thì mỗi khe có kích thước chứa vừa một sợi cáp duy nhất, nên bạn không phải lo việc hai sợi cáp chui vào môt khe, mà chỉ cần đảm bảo vị trí của chúng mà thôi.

Làm sao để biết rằng đã đưa cáp vào đúng vị trí?

Đây là vấn đề đáng quan tâm. Về yếu tố màu sắc, bạn kiểm tra lại từng vị trí xem màu sắc đã đúng với chuẩn mình định bấm chưa. Nếu đã chính xác, bạn cần quan tâm đến độ sâu của sợi cáp khi chui vào đầu bấm đã đảm bảo hay chưa. Vị trí thứ nhất cần xem là các sợi cáp nhỏ đã được đẩy đến vị trí của các miếng đồng trên đầu RJ45 hay chưa. Vị trí thứ hai cần xem là phần vỏ cáp có vào đến vị trí chốt nhựa của đầu bấm hay chưa.

Nếu phần cáp nhỏ chưa đến vị trí các lá đồng, thì sẽ không có tiếp xúc nào giữa đầu bấm và cáp. Nếu lớp vỏ chưa đến vị trí chốt nhựa, thì sau khi bấm, sợi cáp sẽ dễ dàng bị rút ra khỏi đầu, nếu người dùng kéo sợi cáp thay cho việc cầm đầu bấm để rút nó ra khỏi card mạng.

Bấm cáp: Đây là công đoạn chỉ cần dùng sức khỏe. Bạn đưa đầu RJ45 chứa cáp đã đưa vào đúng vị trí như trên vào khe bấm RJ45 trên kềm, rồi dùng sức bóp thật mạnh đến khi nghe một tiếng tách nhỏ. Tiếng kêu này là do kềm bấm đẩy mạnh chốt nhựa đè xuống đầu vỏ cáp để giữ nó chặt trong đầu RJ45. Với loại kềm tốt, bạn chỉ cần bấm một lần thật mạnh. Với loại kềm rẻ tiền, có thể bạn phải dùng hết sức, bấm và giữ liên tục nhiều lần để các lá đồng bám chặt vào sợi cáp.

 

 

Kiểm tra cáp trước khi sử dụng

Lắp pin vào thiết bị kiểm tra cáp, rồi đưa hai đầu cáp vào hai khe RJ45 trên hai phần của máy. Sau khi bật công tắc sang trạng thái ON, máy sẽ chuyển liên tục giữa các vị trí cáp của đầu RJ45 bằng cách bật các đèn LED ở các vị trí từ 1 đến 8. Nếu trên hai phần của máy kiểm tra cáp cùng hiện các đèn có số giống nhau, nghĩa là bạn đã bấm đúng một sợi cáp thẳng. Nếu đèn LED ở vị trí nào đến lượt mà không sáng, nghĩa là sợi cáp đó đã không tiếp xúc với sợi đồng ở một trong hai đầu cáp, hoặc sợi cáp của vị trí đó đã bị đứt.

Với cáp chéo thì khi kiểm tra sẽ có chút khác biệt, khi đèn ở phần này bật vị trí 1, thì ở đầu kia là vị trí 3, đầu này là bật vị trí 2, thì phần kia là vị trí 6. Ngược lại, khi đèn ở phần này bật vị trí 3, thì ở đầu kia là vị trí 1, đầu này là bật vị trí 6, thì phần kia là vị trí 2, còn các vị trí còn lại thì bình thường.

Nguồn tin: echip.com.vn